‘Alles heeft zijn tijd’ is de titel van hoofdstuk 3 van het Bijbelboek Prediker.
In de Dankdienst voor het leven van zowel mijn vader, als mijn moeder, kozen we als Bijbellezing: Prediker 3: 1 t/m 8. Dat inspireerde mij voor deze laatste meditatie in CC.
Want, zoals bij mijn ouders, is ook mijn afscheid van de Ontmoetingskerk en van de protestantse gemeente Pijnacker Delfgauw (PGPD) een tijd van danken, inclusief het gevoel: ‘Het is goed zo’.
Prediker is Wijsheidsliteratuur: levenslessen geschreven door professionele schrijvers ten paleize. Zoals alle teksten, kunnen mensen er verschillende interpretaties aangeven. Zo kan ‘Er is een tijd om te doden’, gelezen worden als een goddelijke legitimatie om te doden. Zonder daar in één adem bij te noemen, dat er een tijd is om te helen. Zonder daarbij de notie van de ‘rechtvaardige oorlog’ te noemen. Dat betekent bijvoorbeeld alleen de inzet van geweld, als alle geweldloze middelen zijn ingezet zonder effect; met proportionaliteit als uitgangspunt.
Denk aan Jezus boodschap van de andere wang toekeren. Denk aan de Bijbelse notie van ‘oog om oog, tand om tand’. Alleen als het niet anders kan, mag je iets terug doen, maar dan in dezelfde mate. Dus niet nadat er een tand is uitgeslagen, het hele gezicht van de dader bont en blauw slaan.
Zoals alle teksten, kunnen de woorden van Prediker van hun wijsheid worden ontdaan door ze ‘open deuren’ te noemen. Maar dan halen we ze uit hun verband. Want de schrijver van ‘Prediker’, legt in de eerste twee hoofdstukken uit wat waardevol is en wat ‘najagen van lucht en wind is’; ‘IJdelheid der ijdelheden’ in een oudere vertaling. En vervolgens legt Prediker een directe relatie met God: ‘God heeft alles wat er is de goede plaats in de tijd gegeven en ook heeft Hij de mens inzicht in de tijd gegeven. Toch kan de mens het werk van God niet van begin tot eind doorgronden’ (Prediker 3:11 NBV21).
Er zijn tegengestelde reacties mogelijk op het niet (geheel) kunnen doorgronden van God. Eén is er boos of verdrietig van worden, bijvoorbeeld omdat ‘Waarom’ vragen (schijnbaar) onbeantwoord blijven. Prediker heeft een heel andere conclusie: ‘Ik heb vastgesteld dat voor de mens niets goeds is weggelegd, behalve vrolijk te zijn en van het leven te genieten’. Een levensles!
God belooft ons geen ‘kalme reis’, maar God is ons op onze levensreis wel nabij. Denk aan het gedicht ‘Voetstappen’. Denk aan de Gods naam ‘Ik ben en Ik zal er zijn’. Denk aan Gods belofte van een veilige Thuiskomst.
En denk ook aan God, die ds. Lennart Heuvelman naar de Ontmoetingskerk heeft geroepen.
Daarom is nu de tijd voor mijn afscheid als ‘uw’ tijdelijk predikant. Daarom is nu de tijd voor Lennart als ‘uw’ nieuwe predikant.
Voor ons allebei en voor u als lezer, geldt in woorden van Prediker: ’Er is een tijd om vrolijk te zijn en van het leven te genieten’.
Vrede en alle goeds!
Ds. Marjan Zebregs